Elliott Erwitt's Kolor

W jego czarno-białych zdjęciach znajdziemy subtelny humor, ironię codzienności i czułość wobec ludzi, których spotykał w różnych zakątkach świata. Elliott Erwitt’s Kolor otwiera inną kartę tej opowieści. Tym razem to barwa prowadzi nas przez kolejne fotografie artysty.

Od chwili, gdy sprzedaliśmy w naszej księgarni ostatni egzemplarz wydania Elliott Erwitt’s Kolor z 2013 r., minęło już wiele lat. W tym czasie wydanie to stało się białym krukiem na europejskim rynku antykwarycznym, a ceny egzemplarzy w bardzo dobrym stanie zaczęły sięgać nawet kilku tysięcy złotych. Tym większą radością była dla mnie wiadomość o premierze nowego wydania albumu.

Co przyniosło nowe wydanie? Przede wszystkim zmianę skali. W porównaniu z edycją z 2013 roku album został wyraźnie odchudzony: liczba stron zmniejszyła się z 448 do 304, a sam format książki jest dziś bardziej powściągliwy. Poprzednie wydanie, o wymiarach zbliżonych do monumentalnego Sumo Helmuta Newtona, funkcjonowało niemal jako obiekt wystawowy. Nowa edycja została zmniejszona o kilka centymetrów w każdym z wymiarów, zachowując przy tym twardą oprawę i charakter albumu przeznaczonego do uważnego oglądania, nie tylko jako "coffee table book". Co ważne, nowe wydanie wraca na rynek z nową niższą ceną okładkową - 249 zł / 199 zł w naszej promocji (wyd. z 2013 r. - 399 zł).

Zaglądając do środka książki, widzimy starannie dobraną selekcję barwnych fotografii, wybranych z archiwum niemal pół miliona slajdów Kodachrome. Na 304 stronach odnajdujemy obrazy z minionych siedemdziesięciu lat, których kolory zachowały się w zaskakująco intensywnym, niemal żywym odcieniu. Jest wśród nich portret Johna F. Kennedy’ego przy biurku w Gabinecie Owalnym (Waszyngton, 1962 rok). Jest też słynne zdjęcie Alfreda Hitchcocka i Very Miles (Nowy Jork, 1957), wykonane przy okazji promocji filmu Niewłaściwy człowiek. W tamtym czasie reżyser widział w niej swoją nową muzę, następczynię Grace Kelly, dla której planował kolejne role i z którą wiązał długofalowe zawodowe plany. Historia potoczyła się jednak inaczej: Miles zagrała u Hitchcocka zaledwie w dwóch filmach, a projekt budowania wokół niej nowego ekranowego mitu pozostał jedną z jego niespełnionych ambicji.

Jest też, co może być dla wielu sporym zaskoczeniem, w kolorze jedna z najbardziej znanych czarno-białych fotografii Elliotta Erwitta - "Prowansja 1955", przedstawiająca chłopca podróżującego razem ze swoim dziadkiem lub ojcem na bagażniku roweru w "towarzystwie" dwóch bagietek. Album, w którym znajdujemy kolorową wersję tej ikonicznej fotografii, jest dobrym pretekstem, żeby poznać prawdziwą historię tego zdjęcia. Wbrew temu, co większość z nas zakładała, nie jest to fotografia spontanicznego "decydującego momentu", lecz starannie zaaranżowana scena. Erwitt, zazwyczaj mistrz ulicznego reportażu, tym razem pracował na zlecenie francuskiej kampanii turystycznej. Mężczyzna na rowerze to jego asystent, chłopiec to siostrzeniec asystenta, a Erwitt położył nawet kamień na drodze jako punkt orientacyjny, by malec wiedział, kiedy spojrzeć w stronę aparatu. Scena była kilkukrotnie powtarzana, a Erwitt fotografował na zmianę na kolorowym i czarno-białym materiale.

W albumie nie brakuje również kadrów z Polski. Na zlecenie magazynu „Time” Elliott Erwitt dwukrotnie odwiedził nasz kraj, a na kolejnych stronach odnajdujemy aż dziewięć fotografii wykonanych w trakcie jego podróży przez Polskę z 1964 roku. Wśród nich jest słynne ujęcie kolejki do konfesjonału w Częstochowie, tajemnicza para na rynku w Krakowie (z widocznym w tle stoiskiem z arbuzami), poruszający kadr przedstawiający bramę wjazdową do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu, a także fotografia z nieokreślonej lokalizacji, na której, pośród drzew, widzimy polski czołg i dwoje dzieci, które się na niego wspięły (czy ktoś z Was wie, gdzie powstało to zdjęcie?).